Cefnogi unigolyn i ostwng risg ac effaith ymddygiad hunan-niweidiol
Trosolwg
Mae’r safon hon yn ymwneud ag asesu risg unigolion o niweidio’u hunain a, phan fydd risg yn cael ei nodi, darganfod dulliau o leihau’r risg honno o dan yr amgylchiadau uniongyrchol ac yn y tymor hwy trwy gynlluniau gofal yr unigolion. Mae hyn yn cynnwys lleihau lefel yr anaf sydd wedi’i achosi gan ymddygiadau hunan-niweidiol, yn emosiynol ac yn gorfforol. Gall fod angen ystyried materion rhywedd hefyd, er enghraifft gyda menywod sydd wedi cael eu cam-drin yn gorfforol neu’n rhywiol yn y gorffennol. Mae angen i holl aelodau’r tîm amlddisgyblaethol wybod a chefnogi’r cynllun gofal trwy Ddull y Rhaglen Ofal er mwyn sicrhau rheolaeth eglur a chyson.
Bydd angen i ddefnyddwyr y safon hon sicrhau bod ymarfer yn adlewyrchu gwybodaeth a pholisïau cyfredol.
Meini prawf perfformiad
Mae'n rhaid eich bod chi'n gallu:
P1. asesu pa mor angheuol y gallai ymddygiad hunan-niweidiol blaenorol yr unigolyn fod wedi bod
P2. nodi ysgogiadau a swyddogaeth yr ymddygiad hunan-niweidiol
P3. nodi newidiadau mewn hwyliau ac ymddygiad sy’n arwyddo cynnydd yn risg hunan-niweidio
P4. nodi amgyffrediad yr unigolyn o hunan-niweidio, yr ysgogiadau a’r rhesymau dros ei ddefnyddio fel strategaeth ymdopi (gan gynnwys materion penodol i rywedd)
P5. datblygu datganiad o’r ymddygiad hunan-niweidiol
P6. nodi anghenion therapiwtig yr unigolyn (e.e. er mwyn datblygu sgiliau ymdopi i gymryd lle’r ymddygiad hunan-niweidiol)
P7. cynnal cyfleoedd i ymgysylltu â’r unigolyn er mwyn cydweithio ar fynd i’r afael â’r problemau sydd bwysicaf iddynt (e.e. gweithgareddau hamdden, sgwrs)
P8. rhannu’r datganiad gyda’r tîm
P9. diweddaru cynllun gofal yr unigolyn i’w helpu i ddelio â’r problemau sy’n creu risg hunan-niweidio (e.e. cyflwyno mesurau therapiwtig seicogymdeithasol newydd)
P10. rhoi gweithdrefnau cytunedig ar waith i ymgysylltu â’r unigolyn a monitro’r unigolyn yn gymesur â’r risg hunan-niweidio, ac yn gyson ag anghenion clinigol a, lle bo’n bosibl, Blaen-ddatganiad yr unigolyn
P11. gwneud newidiadau i’r amgylchedd er mwyn lleihau’r gallu i gael at ddulliau cyflawni hunan-niwed, heb gyfyngu’n ormodol ar weithgareddau’r unigolyn (e.e. tawelwch a gofod)
P12. adolygu mesurau perthynol, gweithdrefnol ac amgylcheddol yn fynych
Gwybodaeth a Dealltwriaeth
You need to know and understand:
K1. asesiad clinigol
K2. asesiad risg
K3. anhwylderau iechyd meddwl
K4. camddefnyddio cyffuriau, alcohol neu sylweddau
K5. seicoleg hunan-niwed, parahunanladdiad a hunanladdiad
K6. egwyddorion ac arfer rhaglenni lleihau niwed o ran ymddygiadau hunan-niweidiol
K7. safonau a chanllawiau cenedlaethol
K8. yr amrywiaeth o driniaethau sydd ar gael yn eich sefydliad chi ac mewn sefydliadau eraill
K9. adroddiadau ymchwiliadau i leoliadau iechyd meddwl fforensig, gan gynnwys argymhellion a dadansoddiad o ymarfer yn nhriniaeth unigolion
K10. protocolau ar gyfer osgoi hunan-niwed unigolion
K11. negodi, datrys gwrthdaro, empathi a sicrwydd wrth weithio gydag ymddygiad hunan-niweidiol
K12. technegau cwestiynu, trafod a sgwrsio
K13. parch cadarnhaol diamod a thechnegau cwnsela cefnogol
K14. credoau crefyddol gwahanol ddiwylliannau
K15. effeithiau diwylliant a chredoau crefyddol ar arddulliau cyfathrebu unigol
K16. y gwahanol nodweddion y mae’n rhaid bod gan wasanaethau i fodloni anghenion rhywedd, diwylliant, iaith neu anghenion eraill pobl
K17. effeithiau gwahanol ddiwylliannau a chrefyddau ar reoli gofal
K18. egwyddor cyfrinachedd a pha wybodaeth all gael ei rhoi i bwy
K19. sut dylid cofnodi a storio gwybodaeth a geir oddi wrth unigolion (e.e. ar gyfer archwiliad)
K20. trefniadau llywodraethu a pholisi lleol
Cwmpas/ystod
Cwmpas Perfformiad
Gwybodaeth Cwmpas
Gwerthoedd
Ymddygiadau
Sgiliau
Geirfa
Dolenni I NOS Eraill
Cysylltiadau Allanol
Mae’r safon hon yn cysylltu â’r dimensiwn canlynol o fewn Fframwaith Gwybodaeth a Sgiliau’r GIG (Hydref 2004):
Dimensiwn: HWB3 Amddiffyn iechyd a lles