Sefydlu, monitro a chynnal da byw ar safleoedd awyr agored
Trosolwg
Mae’r safon hon yn ymwneud â sefydlu, monitro a chynnal da byw ar safleoedd awyr agored. Gall hyn gynnwys defnyddio anifeiliaid pori fel rhan o’r ymagwedd at reoli cynefinoedd rhannol naturiol y rhoddir pwys arnynt o ran eu bioamrywiaeth.
Mae gweithgareddau’n cynnwys monitro addasrwydd parhaus y safle awyr agored i gynnal y da byw ac adnabod newidiadau yng nghyflwr neu ymddygiad y da byw. Mae’n rhaid i chi allu cymryd y camau gweithredu perthnasol lle nodir newidiadau o’r fath.
Wrth weithio gyda da byw neu beiriannau, mae’n rhaid eich bod wedi’ch hyfforddi a rhaid bod gennych ardystiad cyfredol, lle bo angen, yn unol â’r ddeddfwriaeth berthnasol.
Wrth wneud eich gwaith, rhaid i chi ystyried ei effaith ar yr amgylchedd, a gweithio tuag at ddiogelu a gwella cynefinoedd a bioamrywiaeth ac ymateb i effeithiau’r newid yn yr hinsawdd, a’u lliniaru.
Mae’n rhaid i’ch gwaith gydymffurfio â’r holl ddeddfwriaeth, codau ymarfer, safonau’r diwydiant a chanllawiau perthnasol.
Mae’r safon hon yn addas i bobl sy’n gyfrifol am sefydlu, monitro a chynnal da byw ar safleoedd awyr agored.
Meini prawf perfformiad
Mae'n rhaid eich bod chi'n gallu:
- cynnal eich iechyd a’ch diogelwch eich hun ac iechyd a diogelwch pobl eraill bob amser, yn unol â’r ddeddfwriaeth a chodau ymarfer perthnasol
- asesu’r risgiau sy’n gysylltiedig â’r safle a’r gwaith sydd i’w gyflawni cyn dechrau gweithio a thrwy gydol y gweithgaredd
- cynnal arolygon safle i gofnodi a mapio amodau presennol y cynefin, graddau’r cynefinoedd gwahanol a’r mathau o gynefinoedd gwahanol wrth ddefnyddio cynefinoedd rhannol naturiol ar gyfer pori
- gwerthuso effaith llysysyddion gwyllt ar safleoedd awyr agored
- gwirio unrhyw ofynion statudol a allai fod ar waith a all atal neu osod amodau ar sefydlu da byw ar safleoedd awyr agored
- cadarnhau bod y cyfarpar diogelu personol (PPE) priodol ar gyfer y gwaith i’w gyflawni yn cael ei wisgo drwy’r amser
- cadarnhau bod yr hyfforddiant, y profiad a’r ardystiad perthnasol ar waith i ymgymryd â’r gwaith i’w gyflawni a chydnabod y cyfyngiadau ar eich cymhwysedd eich hun
- dewis, paratoi, defnyddio, cynnal a chadw a storio’r offer a’r cyfarpar sy’n ofynnol yn ddiogel, yn unol â’r gofynion cyfreithiol perthnasol a chyfarwyddiadau’r gwneuthurwr
- cynnal hylendid a bioddiogelwch yn unol â gofynion cyfreithiol perthnasol, canllawiau’r diwydiant a gweithdrefnau sefydliadol
- gwirio a chadarnhau addasrwydd y safle awyr agored a’i fod yn barod ar gyfer da byw, bod ei ffiniau yn ddiogel ac yn gadarn a bod cysgod ar gael, os oes angen
- cadarnhau bod mesurau ar waith i amddiffyn y da byw rhag tarfu neu ysglyfaethwyr
- gwirio bod lefel y tir pori a’i ansawdd yn bodloni anghenion y da byw, gan gynnwys gwirio am bresenoldeb planhigion a choed buddion a gwenwynig, yn ogystal â phlâu a chlefydau
- cadarnhau bod y cyflenwad bwyd anifeiliaid a dŵr glân yn bodloni gofynion da byw a gofynion cyfreithiol
- paratoi a chytuno ar gynlluniau rheoli tir pori yn unol â gofynion cyfreithiol a gweithdrefnau sefydliadol, gan gynnwys mathau o dda byw, cyfraddau stocio cyffredinol, tymhorau pori a hyd cyfnod pori
- sefydlu’r da byw ar y safle awyr agored ar yr adeg gywir ac mewn modd sy’n lleihau straen, sy’n cynnal eu hiechyd a’u lles ac yn cynnal eich diogelwch eich hun
- defnyddio a monitro patrymau pori addas ar gyfer y da byw a’r borfa neu’r porthiant, nodi pryd mae angen gwella’r tir pori a chymryd y camau perthnasol
- monitro amodau ar y safle awyr agored a chymryd y camau gofynnol os aiff yn anaddas i’r da byw oherwydd y tywydd neu newidiadau eraill
- rheoli effeithiau sathru a thomi yn unol â chynlluniau rheoli tir pori
- cynnal y safle awyr agored a’i ffiniau i sicrhau eu bod yn parhau’n addas ac yn ddiogel
- monitro cyflwr y cynefin wrth ddefnyddio cynefinoedd rhannol naturiol ar gyfer pori
- monitro’r da byw i asesu eu hiechyd a’u lles parhaus tra byddant ar y safle awyr agored a chymryd y camau gofynnol os bydd unrhyw broblemau
- monitro’r cyflenwad bwyd anifeiliaid a dŵr, yn unol â gofynion da byw ac amodau amgylcheddol
- addasu nifer y da byw a’r cyfuniad o dda byw, lle bo angen, i gyfrif am y tir pori sydd ar gael ac anghenion yr anifeiliaid
- defnyddio dulliau priodol i gyfathrebu’n effeithiol â chydweithwyr ac eraill sy’n ymwneud â’r gwaith, neu y mae’r gwaith yn effeithio arnynt, yn unol â gweithdrefnau sefydliadol
- rhoi agweddau arfer gorau at gynaliadwyedd ar waith, sy’n briodol i’r gwaith sy’n cael ei gyflawni
- delio’n effeithiol â phroblemau sy’n codi o fewn cwmpas a chyfyngiadau eich cyfrifoldebau eich hun a rhoi gwybod am broblemau na ellir eu datrys, yn unol â gweithdrefnau sefydliadol
- cwblhau a storio’r holl ddogfennaeth berthnasol yn unol â gofynion cyfreithiol a gweithdrefnau sefydliadol perthnasol
Gwybodaeth a Dealltwriaeth
You need to know and understand:
- sut i nodi peryglon ac asesu’r risgiau sy’n gysylltiedig â’r safle a’r gwaith sydd i’w wneud, a phwysigrwydd asesiad risg penodol i’r safle a mesurau rheoli sy’n briodol i’ch maes gwaith
- y gweithdrefnau iechyd a diogelwch a’r Systemau Gweithio Diogel perthnasol
- amrediad a phwysigrwydd cynefinoedd rhannol naturiol sydd angen anifeiliaid pori i gynnal eu bioamrywiaeth a sut i asesu amodau, graddau a mathau o gynefinoedd rhannol naturiol gwahanol ar gyfer pori
- effaith gwahanol fathau o dda byw ar gynefinoedd rhannol naturiol gwahanol
- y gofynion statudol a allai atal neu osod amodau ar sefydlu da byw ar safleoedd awyr agored, gan gynnwys gwarchodaeth cadwraeth ar gyfer cynefinoedd neu rywogaethau
- y ddeddfwriaeth a’r codau ymarfer, safonau a chanllawiau’r diwydiant, polisïau, gweithdrefnau a phrotocolau sefydliadol, moeseg busnes a moeseg proffesiynol presennol sy’n berthnasol i’ch maes gwaith ac y mae’n rhaid i chi gadw atynt
- gofynion cyfreithiol, y diwydiant a sefydliadol am hyfforddiant, profiad ac ardystiad i wneud y gweithgareddau gwaith gofynnol a phwysigrwydd cydnabod eich cyfyngiadau a pheidio ag ymgymryd â gwaith sydd y tu hwnt i lefel eich cymhwysedd
- pam mae’n bwysig cyfathrebu’n effeithiol â chydweithwyr ac eraill sy’n cymryd rhan yn y gwaith, neu y mae’r gwaith yn effeithio arnynt, a’r dulliau cyfathrebu ddylai gael eu defnyddio
- yr offer, y cyfarpar a’r cyfarpar diogelu personol (PPE) sy’n ofynnol ar gyfer y gwaith a sut i ddewis, paratoi, defnyddio, cynnal a chadw a storio’r rhain yn ddiogel, yn unol â’r gofynion cyfreithiol perthnasol, cyfarwyddiadau’r gwneuthurwr a gweithdrefnau sefydliadol
- pwysigrwydd mesurau hylendid a bioddiogelwch a sut i gymhwyso’r rhain
- pwysigrwydd draenio a hydroleg ar safleoedd awyr agored gwahanol
- effeithiau sathru ar adar sy’n nythu a dulliau o warchod adar sy’n nythu
- effaith da byw ar gyrsiau dŵr a chynefinoedd gwlypdir
- sut i wneud cyfrifiadau dwysedd stocio a’r lefelau priodol ar gyfer safleoedd awyr agored gwahanol
- sut i asesu peryglon diogelwch a diogeledd posibl ac addasrwydd ffiniau gwahanol, a chysgod, os oes ei angen, i’r da byw
- yr angen am amddiffyn da byw rhag tarfu neu ysglyfaethwyr a’r camau y gellir eu cymryd
- sut i asesu lefel ac ansawdd y tir pori, gan gynnwys cydnabod presenoldeb plâu a chlefydau, a nodi planhigion sy’n fuddiol i’r da byw ynghyd â phlanhigion a choed a allai fod yn wenwynig
- gofynion da byw am fwyd anifeiliaid a dŵr ar safleoedd awyr agored, sut gellir darparu’r rhain a’r gofynion cyfreithiol perthnasol
- elfennau allweddol cynlluniau rheoli tir pori ac ymagweddau at reoli stoc er mwyn cyflawni’r lefelau priodol o bori i gynnal a chadw a gwella cynefinoedd
- dulliau o drin a sefydlu da byw ar safleoedd awyr agored sy’n lleihau straen ac sy’n sicrhau eu bod mor fodlon â phosibl, a’r peryglon a allai ddigwydd wrth ryddhau da byw
- dulliau o fonitro da byw ar safleoedd awyr agored i gynnal eu hiechyd a’u lles, a chanlyniadau posibl methu gwneud hynny
- eich cyfrifoldebau am les da byw o dan ddeddfwriaeth, codau ymarfer a pholisïau sefydliadol perthnasol ar iechyd a lles anifeiliaid
- sut i adnabod da byw iach ac arwyddion o afiechyd
- effaith meddyginiaethau gwrthlyngyr ar fioamrywiaeth
- yr angen am wirio rhifau stoc a ffiniau
- defnyddio coleri electronig i fonitro lleoliad a chynnal diogeledd anifeiliaid pori
- pwysigrwydd adnabod pan fydd tir pori wedi disbyddu a phryd i symud da byw oddi yno, ar sail y cyflwr ac a oes bwyd ar gael
- rôl porthiant atodol wrth gynnal lles anifeiliaid a ffyrdd o osgoi gorfaethu o borthiant atodol yn y fan a’r lle
- achosion prinder a halogiad dŵr a’r camau i’w cymryd os bydd y rhain yn digwydd
- sut i adnabod arwyddion o “sathru tir” a’r camau i’w cymryd
- eich cyfrifoldeb chi a chyfrifoldeb y sefydliad am amddiffyn yr amgylchedd a gweithio’n gynaliadwy
- y problemau a all godi wrth sefydlu, monitro a chynnal da byw ar safleoedd awyr agored, y camau i’w cymryd a’r gweithdrefnau sefydliadol ar gyfer rhoi gwybod am broblemau na ellir eu datrys
- y gofynion cyfreithiol a sefydliadol ar gyfer cwblhau a storio dogfennaeth
Cwmpas/ystod
Cwmpas Perfformiad
Gwybodaeth Cwmpas
Gwerthoedd
Ymddygiadau
Sgiliau
Geirfa
Rhywogaethau planhigion goresgynnol a chwyn niweidiol gan gynnwys:
• rhododendron
• rhedyn
• clymog Japan
• llysiau’r gingroen
Monitro’r da byw am: gyflwr ac ymddygiad, iechyd ac afiechyd
Mae gweithdrefnau sefydliadol yn cyfeirio at weithdrefnau sydd wedi’u gosod gan y sefydliad sy’n eich cyflogi neu’r sefydliad rydych chi’n gwneud y gwaith ar ei ran (y cleient neu’r cwsmer)