Cynnal a gwella cynefinoedd pysgodfeydd

URN: LANFiM4
Sectorau Busnes (Cyfresi): Rheoli Pysgodfeydd
Datblygwyd gan: Lantra
Wedi'i gymeradwyo: 2018

Trosolwg

Mae’r safon hon yn ymwneud â chynnal a gwella cynefinoedd pysgodfeydd. Mae’n cwmpasu cynnal twf planhigion dyfrol a glan afon i gynorthwyo â rheoli pysgodfeydd a chymryd camau i wella’r cynefin dyfrol, glan afon a mewnffrwd. Mae’n cynnwys defnyddio offer a chyfarpar a gweithio mewn modd sy’n lleihau tarfu ar yr amgylchedd gan ddefnyddio tasgau arferol ac anarferol.

Mae’r safon hon yn gofyn am y gallu i ddefnyddio offer llaw, offer pŵer a chyfarpar, ac mae hefyd yn gofyn am y gallu i wella nodweddion cynefin trwy gael gwared ar silt, creu strwythurau dyfrol, atgyweirio glannau afon a gwaredu rhwystrau.

Mae’r safon hon yn gofyn eich bod yn gwneud gwaith yn ddiogel, yn unol â gofynion cyfreithiol a gofynion iechyd a diogelwch perthnasol, a’ch bod yn gweithio i gynnal bioddiogelwch a lleihau tarfu amgylcheddol bob amser.

Bydd y ddeddfwriaeth sy’n rheoli cymhwyso’r safon hon yn amrywio yn ôl lleoliad y bysgodfa – yng Nghymru, Lloegr, yr Alban neu Ogledd Iwerddon.


Meini prawf perfformiad

Mae'n rhaid eich bod chi'n gallu:

  1. cyflawni’r holl weithgareddau sy’n ofynnol i gynnal a gwella cynefin pysgodfeydd yn ddiogel, yn unol â gofynion iechyd a diogelwch perthnasol
  2. dewis a defnyddio cyfarpar diogelu personol (PPE) priodol ar gyfer y gwaith sy’n ofynnol
  3. cael cydsyniad gan yr awdurdodau perthnasol ar gyfer gwaith gwella cynefin y pysgodfeydd (os oes angen)
  4. cael gofynion a manylebau pysgodfeydd ar gyfer gwaith cynnal a chadw a gwella cynefin pysgodfeydd
  5. dewis, paratoi, defnyddio a chynnal a chadw offer, cyfarpar ac adnoddau priodol yn unol â safon ofynnol y bysgodfa
  6. cynnal llystyfiant dyfrol a thorlannol i fodloni gofynion penodedig cynefin y pysgodfeydd
  7. cynnal gweithgareddau i wella nodweddion cynefin y pysgodfeydd er mwyn bodloni gofynion penodedig
  8. cwblhau’r gwaith mewn modd sy’n achosi’r tarfu lleiaf ar yr amgylchedd
  9. datrys unrhyw anawsterau a gafwyd yn ystod gwaith cynnal a chadw, o fewn lefelau eich awdurdod
  10. datrys a rheoli unrhyw broblemau o ran rhywogaethau goresgynnol a gwarchodedig
  11. gwaredu gwastraff yn unol â gofynion cyfreithiol perthnasol
  12. cynnal y lefelau bioddiogelwch gofynnol wrth gynnal a chadw a gwella cynefin pysgodfeydd
  13. cynnal gwybodaeth gywir i gadw cofnodion cyfredol am y gwaith cynnal a chadw a gwella a gwblhawyd.

Gwybodaeth a Dealltwriaeth

You need to know and understand:

  1. y gofynion iechyd a diogelwch perthnasol sy’n gysylltiedig â rheoli cynefin pysgodfeydd
  2. pwysigrwydd rheoli cynefin i bysgodfeydd
  3. nodweddion biolegol, ffisegol a chemegol cynefin y pysgodfeydd sy’n cael ei gynnal a chadw a’i wella
  4. pa welliannau i gynefin pysgodfeydd y mae’n rhaid cael cydsyniad ar eu cyfer
  5. pam y caiff llystyfiant ei reoli
  6. y dulliau sy’n cael eu defnyddio i reoli llystyfiant (e.e. torri, adfywio naturiol, plannu)
  7. pam mae’n bwysig lleihau tarfu ar yr amgylchedd dyfrol yn ystod gweithgareddau cynnal a chadw
  8. effeithiau gorchudd canopi ar gynefinoedd pysgodfeydd
  9. pwysigrwydd llystyfiant ymylon i gynefinoedd pysgodfeydd
  10. y rheoliadau cyfreithiol perthnasol ar weithgareddau rheoli cynefin, gan gynnwys y rhai sy’n gysylltiedig â safleoedd dynodedig
  11. ble a phryd y gellir defnyddio cemegion i reoli llystyfiant ar bysgodfa a’r goblygiadau cysylltiedig
  12. achosion cyffredin difrod i lan afon
  13. pam mae’n bwysig rheoli erydiad glannau afon mewn pysgodfa
  14. sut gellir defnyddio bwrdd sgwrio i waredu silt o afon neu nant
  15. sut i adnabod rhywogaethau planhigion cyffredin gan ddefnyddio allweddi adnabod
  16. sut i adnabod infertebratau cyffredin
  17. sut i sicrhau bod tramwy pysgod yn briodol er mwyn caniatáu i bysgod symud yn rhydd yn ddirwystr
  18. y mathau o rywogaethau goresgynnol a gwarchodedig a’u heffaith ar gynefin glan yr afon ac ar gynefin pysgodfeydd
  19. pwysigrwydd bioddiogelwch a’i rôl o ran lleihau risgiau i gynefin pysgodfeydd
  20. cyfrifoldebau torlannol am reoli cynefinoedd
  21. y dulliau cywir o waredu deunydd dros ben neu wastraff

Cwmpas/ystod


Cwmpas Perfformiad


Gwybodaeth Cwmpas


Gwerthoedd


Ymddygiadau


Sgiliau


Geirfa

Goblygiadau cysylltiedig defnyddio cemegion
Llai o fwyd a chynefin i bysgod ac anifeiliaid dyfrol eraill.
 
Dynodiad                               
Dosbarthiadau sy’n cael eu cymhwyso i ardaloedd o dir e.e. SoDdGA, SPAN.B
 
Torlannol
Gwlypdiroedd wrth ymyl afonydd a nentydd


Dolenni I NOS Eraill


Cysylltiadau Allanol


Fersiwn rhif

1

Dyddiad Adolygu Dangosol

2021

Dilysrwydd

Ar hyn o bryd

Statws

Gwreiddiol

Sefydliad Cychwynnol

Lantra

URN gwreiddiol

LANFiM4

Galwedigaethau Perthnasol

Arolygydd, Tywysydd Pysgota, Beili/Warden, Prif Feili, Rheolwr Pysgodfa, Uwch Reolwr Pysgodfa

Cod SOC

1212

Geiriau Allweddol

pysgodfeydd, cynefinoedd, cynnal a chadw, gwella