Cynhyrchu cynlluniau rheoli pysgodfeydd
Trosolwg
Mae’r safon hon yn ymwneud â chynhyrchu cynlluniau rheoli pysgodfeydd. Mae’n cwmpasu dadansoddi gwybodaeth reoli er mwyn pennu amcanion rheoli a datblygu ar gyfer pysgodfa. Bydd y cynlluniau rheoli’n cynnwys cynnal a chadw cynefin, gwella cynefin, monitro a chasglu data, rheoli stoc pysgod a rheoli ecsploetiaeth. Hefyd, mae’n cynnwys cael adborth ar y cynllun a chytundeb iddo gan bawb sy’n gysylltiedig.
Mae’r safon hon yn gofyn am y gallu i asesu maint a strwythur stociau pysgod, dosbarthu stociau pysgod, gallu’r cynefin i gefnogi stociau pysgod a rhyngweithiadau â bywyd gwyllt arall.
Bydd y ddeddfwriaeth berthnasol sy’n rheoli cymhwyso’r safon hon yn amrywio yn ôl lleoliad y bysgodfa yng Nghymru, Lloegr, yr Alban neu Ogledd Iwerddon.
Meini prawf perfformiad
Mae'n rhaid eich bod chi'n gallu:
- dadansoddi gwybodaeth reoli i asesu nodweddion y bysgodfa a chael argymhellion rheolwyr er mwyn cynhyrchu cynlluniau rheoli pysgodfeydd
- egluro’r ffactorau a all effeithio ar botensial hirdymor pysgodfa
- cynhyrchu cynlluniau rheoli pysgodfeydd i gyflawni potensial y bysgodfa a chydymffurfio â gofynion cyfreithiol perthnasol
- cael adborth gan y rhai sy’n ymwneud â’r bysgodfa fel rhan o ddatblygiad cyffredinol cynlluniau rheoli pysgodfeydd
- pennu’r gofynion adnoddau sy’n ofynnol i gynorthwyo â gweithredu cynlluniau rheoli pysgodfeydd yn llwyddiannus
- sefydlu amrywiaeth o ymyriadau y gellir eu defnyddio i sicrhau bod amcanion cynlluniau reoli pysgodfeydd yn cael eu cyflawni
- cyfleu gofynion cynlluniau rheoli pysgodfeydd i bawb sy’n ymwneud â’u gweithredu
Gwybodaeth a Dealltwriaeth
You need to know and understand:
- sut i gynhyrchu cynlluniau rheoli pysgodfeydd a’r wybodaeth i’w chynnwys
- sut i bennu’r gofynion adnoddau y mae eu hangen i gynorthwyo â gweithredu cynlluniau rheoli pysgodfeydd yn llwyddiannus
- y gofynion cyfreithiol perthnasol sy’n gysylltiedig â rheoli pysgodfeydd
- hanes bywyd y stoc pysgod sy’n bresennol yn y bysgodfa
- yr integreiddio rhwng stociau pysgod a’u cynefin
- gofynion amgylcheddol y pysgod sy’n bresennol yn y bysgodfa
- y camau y gellir eu cymryd i gynnal a gwella cynefin y pysgodfeydd
- sut i gasglu ac asesu gwybodaeth reoli er mwyn pennu nodweddion pysgodfa
- y dulliau a ddefnyddir i fonitro poblogaethau pysgod
- clefydau pysgod cyffredin ac achosion posibl yr haint
- clefydau pysgod hysbysadwy a phwysigrwydd rhoi gwybod i’r awdurdod priodol
- sut i gynnal potensial pysgodfeydd
- y dulliau a ddefnyddir wrth bennu strwythur y boblogaeth pysgod
- y ffactorau a all effeithio ar bysgodfa a sut i gyfyngu ar eu heffaith
- dulliau dal pysgod a’u cymhwysiad wrth dynnu pysgod o bysgodfeydd
- y gofynion cyfreithiol perthnasol sy’n dylanwadu ar weithgareddau rheoli pysgodfeydd
- pwy yw’r rhanddeiliaid a’u cysylltiad â’r bysgodfa
- rôl pysgodfeydd wrth reoli amgylcheddau dŵr
- diogelwch stoc pysgod a sut gall rhywogaethau estron gael effaith andwyol ar ecoleg y bysgodfa frodorol
- beth yw stoc pysgod cynaliadwy a beth all achosi ecsploetiaeth
- y gofynion iechyd a diogelwch, amgylcheddol, bioddiogelwch a chyfreithiol perthnasol sy’n gysylltiedig â rheoli pysgodfeydd
Cwmpas/ystod
Cwmpas Perfformiad
Gwybodaeth Cwmpas
Gwerthoedd
Ymddygiadau
Sgiliau
Geirfa
Ffactorau:
1. dirywiad cynefin
2. rhyngweithiadau ysglyfaethwr/ysglyfaethau
3. prinder maeth
4. clefyd
5. y defnydd o dir
6. dylanwadau dynol
Cynlluniau rheoli pysgodfeydd yn cwmpasu:
1. cynnal a chadw cynefin
2. gwella cynefin
3. monitro a chasglu data
4. rheoli stoc pysgod yn gynaliadwy
5. rheoli ecsploetio cynaliadwy
6. rheoli diogelwch stoc
7. bioddiogelwch
Gwybodaeth reoli, gan gynnwys:
1. arolygon cynefin
2. cofnodion pysgota
3. y defnydd o adnoddau
4. data ac ymchwil cyhoeddedig
Rhanddeiliaid:
Unrhyw berson, sefydliad neu unigolyn sydd â budd yn y bysgodfa
Amgylcheddau dŵr:
1. Llynnoedd
2. Afonydd
3. Aberoedd
4. Dyfroedd arfordirol